Rodzaje rachunków osób fizycznych

Zwykły wpis

Zgodnie z polskim prawem bankowym, w celu przechowywania środków pieniężnych i przeprowadzania rozliczeń banki prowadzą:

  1. rachunki bieżące,
  2. rachunki pomocnicze,
  3. rachunki lokat terminowych,
  4. rachunki oszczędnościowe.

Rachunki bieżące mają podstawowe znaczenie dla jednostek gospodarczych. Wpływają na nie należności od odbiorców za sprzedawane towary i świadczone usługi, podejmowane są z nich środki na wypłatę wynagrodzeń, pokrywane zobowiązania wobec dostawców, podatki, opłaty itp. Umowa rachunku bankowego może przewidywać wyodrębnianie na rachunku bieżącym środków pieniężnych przeznaczonych na określone cele, (np. fundusz socjalny), a także przeprowadzanie rozliczeń w tym zakresie.[1]

Rachunki pomocnicze służą przeprowadzaniu rozliczeń w innych bankach niż bank prowadzący rachunek bieżący. Operacje te zazwyczaj ograniczają się do ściśle określonych celów, np. inkaso wpływów, wypłaty wynagrodzeń w placówkach terenowych, wypłaty w skupie produktów rolnych, wypłaty zaliczek na wydatki administracyjno – gospodarcze itp. Chociaż otwarcie rachunku pomocniczego nie wymaga zgody banku prowadzącego rachunek bieżący, to może on zastrzec w umowie obowiązek zawiadamiania go przez klienta o otwarciu rachunku pomocniczego lub rachunku dla rozliczeń zagranicznych w innych bankach.[2]

Rachunki lokat terminowych służą do przechowywania środków pieniężnych przez okres wynikający z umowy zawartej z bankiem (np. kilkumiesięczny, kilkuletni). Korzystają z nich zazwyczaj osoby obywające się bez pomocy kredytowej, lokując na nich wolne środki pieniężne. Zachęca je do tego wyższe oprocentowanie tych rachunków niż rachunków bieżących.[3]

Rachunki oszczędnościowe są prowadzone dla osób fizycznych. Mogą być one również prowadzone dla szkolnych kas oszczędnościowych i pracowniczych kas zapomogowo – pożyczkowych. Rachunki oszczędnościowe nie mogą być wykorzystywane przez ich posiadaczy do przeprowadzania wyliczeń pieniężnych związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Rachunek oszczędnościowy może być prowadzony dla kilku osób (rachunek wspólny), z których każda korzysta z uprawnień posiadacza rachunku w granicach określonych w umowie. W razie śmierci posiadacza rachunków oszczędnościowych bank jest obowiązany wypłacić z tych rachunków:

  • Kwotę wydatkowaną na koszty pogrzebu posiadacza rachunku – osobie, która przedstawi rachunki stwierdzające wysokość poniesionych przez nią wydatków, w wysokości nie przekraczającej kosztów urządzenia pogrzebu zgodnie ze zwyczajami przyjętymi w danym środowisku.
  • Kwotę nie wyższą niż przypadające na ostatni miesiąc przed śmiercią posiadacza rachunku dwudziestokrotne przeciętne miesięczne wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw bez wypłat nagród z zysku, nie przekraczającą jednej wysokości środków na rachunku, osobie, którą posiadacz rachunku wskazał w umowie.

Osoba małoletnia może posiadać rachunek oszczędnościowy, a po ukończeniu 13 lat dysponować środkami pieniężnymi znajdującymi się na tym rachunku, o ile nie sprzeciwi się temu na piśmie jej przedstawiciel ustawowy.[4]

Osoby fizyczne mogą posiadać w bankach krajowych rachunki oszczędnościowe w obcych walutach, tzw. Rachunki walutowe, na które wpływają przekazy zagraniczne i wpłaty krajowe, powiększając wkłady dewizowe. Banki prowadzą rachunki w walutach wymienialnych dla krajowych i zagranicznych osób fizycznych (rachunki „A”  i  „C”). Najpopularniejsze są rachunki „A” dla krajowych osób fizycznych, tj. osób mających stałe miejsce zamieszkania w kraju. Mogą one być prowadzone jako płatne na żądanie lub terminowo. Otwarcie rachunku następuje w wyniku zawarcia między klientem a bankiem umowy, po złożeniu wypełnionego formularza wniosku o otwarcie rachunku i wniesieniu wpłaty. Wniosek powinien zawierać dane identyfikacyjne posiadacza rachunku oraz wzór podpisu złożony w obecności przedstawiciela banku. Wniosek o otwarcie rachunku może być przysłany z zagranicy i wówczas własnoręczność podpisu musi być potwierdzona przez polską placówkę dyplomatyczną, konsularną lub bankową, bank zagraniczny będący korespondentem lub notariuszem.

Umowa rachunku „A” płatnego na żądanie jest zawierana na czas nie określony, natomiast rachunku terminowego – na czas określony przez posiadacza rachunku. Na rachunki „A” mogą być zaliczane wpłaty w walutach wymienialnych oraz dokonywane z nich wypłaty w walucie rachunku lub w innej walucie wymienialnej, a także w złotych. Wymaga to przeliczenia po obowiązującym kursie. Wpłaty dokonywane na rachunki terminowe w czasie trwania okresu obrachunkowego są traktowane jako wpłaty uzupełniające (dopłaty). Odsetki są obliczane od wszystkich wpłaconych kwot w danym okresie, z uwzględnieniem rzeczywistego czasu ich pozostawiania na rachunku. Posiadacz rachunku może ustanowić pełnomocnika uprawnionego do dysponowania rachunkiem jednorazowo lub stale, stałych pełnomocników nie może być więcej niż dwóch. Pełnomocnictwo stałe może być udzielone jako pełnomocnictwo:

  1. bez ograniczeń, wówczas pełnomocnik ma prawo do działania na takim samym zakresie jak mocodawca;
  2. szczególne, gdy pełnomocnik może dysponować rachunkiem wyłącznie w zakresie określonym pełnomocnictwem.

Posiadacz rachunku jest informowany o dokonanych operacjach pisemnie – wyciągiem z rachunku bankowego. Na rachunku musi być deponowany co najmniej minimalny wkład. Jeśli saldo rachunku spadnie poniżej wymaganego poziomu, bank nalicza odsetki na dzień wykonania operacji i od następnego dnia zamyka rachunek, a saldo przechowuje pod dotychczasowym numerem umowy jako depozyt nieoprocentowany.

Banki prowadzą także rachunki wkładów oszczędnościowych „C” dla zagranicznych osób prawnych i fizycznych. Zasady ich otwierania i funkcjonowania są podobne jak w rachunku „A”. Na rachunku „C” są przyjmowane waluty wymienialne, dozwolone do wywozu za granicę. Zachętą do prowadzenia przez fizyczne osoby zagraniczne wkładów na rachunkach „C” jest, obok tajemnicy bankowej, możliwość zawarcia umowy na warunkach indywidualnych. Decydujące znaczenie w negocjacjach ma wysokość i termin lokaty, a bank może przyjąć na życzenie klienta także inne warunki prowadzenia tego rachunku.

Rachunki walutowe prowadzone są w określonych walutach. Najczęściej są to dolary amerykańskie, marki niemieckie, funty angielskie, franki szwajcarskie i francuskie. Wpłaty wnoszone w innych walutach przelicza się na jedną z nich. Oprocentowanie rachunków walutowych jest zróżnicowane w zależności od terminowości wkładu i rodzaju lokowanej waluty.

[1] Z. Krzyżkiewicz, Operacje bankowe – rozliczenia i ewidencja, Poltext, Warszawa 1996, s. 44.

[2] W. L. Jaworski ( red.), Bankowość. Podręcznik akademicki, Poltext, Warszawa 2001, s. 309.

[3] W.L. Jaworski, Z. Krzyżkiewicz, B. Kosiński, Banki, rynek, operacje, polityka, op. cit., s. 153.

[4]Ustawa z dn. 29.08.1997r. Prawo bankowe. Dz.U. nr 140 poz. 939.

Reklamy

Przedmiot i działalność Banku Pekao S.A.

Zwykły wpis

Bank Pekao S.A. jest uniwersalnym bankiem komercyjnym oferującym szeroki zakres usług bankowych świadczonych na rzecz klientów indywidualnych oraz instytucjonalnych, prowadzącym operacje zarówno w złotych, jak i w walutach obcych na terenie Rzeczpospolitej Polskiej i za granicą. Ponadto, bank aktywnie uczestniczy w obrocie na krajowych i zagranicznych rynkach finansowych. Zgodnie z Europejską Klasyfikacją Działalności podstawowym podmiotem działalności Banku Pekao S.A. jest przede wszystkim obsługa klienta detalicznego (osób fizycznych) i korporacyjnego (osób prawnych).

Przedmiotem działalności Banku jest wykonywanie następujących czynności w obrocie krajowym i zagranicznym:[1]

  1. Przyjmowanie wkładów pieniężnych płatnych na żądanie lub z nadejściem oznaczonego terminu oraz prowadzenie rachunków tych wkładów,
  2. Prowadzenie innych rachunków bankowych,
  3. Udzielanie kredytów i pożyczek pieniężnych,
  4. Przeprowadzanie rozliczeń pieniężnych we wszystkich formach przyjętych w krajowych i międzynarodowych stosunkach bankowych,
  5. Wykonywanie operacji wekslowych i czekowych,
  6. Przyjmowanie i dokonywanie lokat w bankach krajowych i zagranicznych,
  7. Udzielanie poręczeń i gwarancji bankowych,
  8. Wykonywanie określonych czynności obrotu dewizowego, zgodnie z upoważnieniami Prezesa Narodowego Banku Polskiego,
  9. Emitowanie bankowych papierów wartościowych i dokonywanie obrotu tymi papierami oraz prowadzenie kont depozytowych papierów wartościowych,
  10. Dokonywanie czynności zleconych związanych z emisją oraz obsługą finansową papierów wartościowych,
  11. Prowadzenie obsługi pożyczek państwowych i zarządzaniem funduszami na zlecenie,
  12. Organizowanie i uczestniczenie w konsorcjach bankowych,
  13. Wykonywanie czynności powierniczych,
  14. Przechowywanie przedmiotów, dokumentów i papierów wartościowych oraz udostępnianie skrytek sejfowych,
  15. Dokonywanie obrotu i pośrednictwo w obrocie wierzytelnościami pieniężnymi,
  16. Wykonywanie terminowych operacji finansowych,
  17. Wydawanie kart płatniczych oraz wykonywanie operacji przy ich użyciu,
  18. Prowadzenie kasy mieszkaniowej,
  19. Świadczenie usług konsultacyjno – doradczych w sprawach finansowych,
  20. Obejmowanie lub nabywanie akcji i praw z akcji, udziałów innej osoby prawnej nie będącej bankiem lub jednostek uczestnictwa funduszy inwestycyjnych,
  21. Zaciąganie zobowiązań związanych z emisją papierów wartościowych,
  22. Dokonywanie obrotu i pośrednictwo w obrocie papierami wartościowymi,
  23. Dokonywanie na warunkach uzgodnionych z dłużnikiem zmiany wierzytelności na składniki majątku dłużnika,
  24. Nabywanie i zbywanie nieruchomości,
  25. Dokonywanie obrotu instrumentami pochodnymi na rachunek własny i na zlecenie,
  26. Prowadzenie działalności akwizycyjnej na podstawie przepisów ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych,
  27. Organizowanie i świadczenie usług finansowych w zakresie leasingu i faktoringu,
  28. Pośrednictwo w zbywaniu jednostek uczestnictwa lub certyfikatów inwestycyjnych w rozumieniu ustawy o funduszach inwestycyjnych,
  29. Wykonywanie czynności z zakresu pośrednictwa ubezpieczeniowego,
  30. Świadczenie usług w zakresie transportu wartości,
  31. Prowadzenie rachunków papierów wartościowych,
  32. Wykonywanie funkcji depozytariusza na podstawie przepisów ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych i ustawy o funduszach inwestycyjnych.[2]

Zakres działalności banku obejmuje obecnie bankowość detaliczną, bankowość instytucjonalną, bankowość inwestycyjną, płatności międzynarodowe oraz rozliczenia handlu zagranicznego.

[1] pekao.com.pl

[2] Statut Banku Pekao S.A.

Strategie marketingowe w działalności banku

Zwykły wpis

Zakończenie pracy dyplomowej

Oddział BGŻ S.A. od kilku lat prowadzi intensywne działania marketingowe. Jest to konieczne, by bank sprostał rosnącej konkurencji, aby mógł umacniać swą pozycję na coraz bardziej kurczącym się rynku potencjalnych klientów.

Oddział BGŻ S.A. w swej strategii marketingowej koncentruje się przede wszystkim na działaniach sprzedażowych i poprawie jakości oferowanych usług. Jest to konieczne, gdyż wzrosły wymagania klientów prywatnych i instytucjonalnych wobec banku, zarówno pod względem ceny, zakresu oraz jakości świadczonych usług. Zmiany w popycie klientów cechują dwie przeciwstawne tendencje: z jednej strony wzrost zapotrzebowania na szybkie, tanie i spełniające wymagania jakościowe usługi standardowe; z drugiej wzrost zapotrzebowania na usługi coraz bardziej złożone, wymagające wykwalifikowanego doradztwa. Odpowiedzią banku na te wymagania jest zorganizowany i sprawnie funkcjonujący system dystrybucji, którego zadaniem jest dostarczenie klientowi potrzebnych mu produktów w odpowiednim czasie i miejscu. Kanały dystrybucji pełnią w Oddziale jeszcze jedną funkcję – są źródłem informacji dla banku o popycie na dany produkt, opiniach klientów o jego cenie i jakości oraz skuteczności promocji. W BGŻ S.A. można było zaobserwować rozwój świadczonych usług bez pośrednictwa Oddziału, za pomocą nowoczesnych środków komunikacji. Początkowo w tym celu wykorzystywano pocztę i telefon. Następnie korzystano z dostępu komputera, a w niedługiej przyszłości również Internetu. Ciągle jeszcze jednak podstawowym środkiem komunikacji  między bankiem a klientem pozostaje sprzedaż osobista.

Podstawowym narzędziem promocji w Oddziale BGŻ S.A. jest reklama.

W dużej mierze jest ona wspomagana przez kampanie reklamowe na szczeblu centrali BGŻ S.A.. Podstawowym zadaniem promocji w Oddziale BGŻ S.A. jest przekazanie na rynek informacji dotyczących BGŻ S.A. i jego oferty. Podstawowym wymiernym celem promocji jest zwiększenie sprzedaży usług BGŻ S.A. na rynku.

Postępująca specjalizacja i dywersyfikacja usług bankowych okazuje się często zbyt trudna dla przeciętnego klienta banku. Wówczas  oczekuje on pomocy od personelu banku. To z kolei prowadzi do szczególnego rozumienia personelu banku – nie tylko pełnienia przez niego funkcji operacyjnych, lecz także funkcji marketingowych. Bank w tym celu prowadzi szkolenia pracowników. Orientacja marketingowa w Oddziale BGŻ S.A. w Kielcach jest prowadzona przez bank stale. Prowadzenie bowiem ciągłej obserwacji konkurencji i klientów oraz reagowanie na zmiany zachodzące na rynku regionalnym, gwarantują bankowi rozwój. Marketing w Oddziale jest instrumentem zwiększającym skuteczność banku. Działalność marketingowa pochłania koszty, ale jednocześnie przynosi wzrost dochodów Oddziału.

Istotne parametry brane pod uwagę przez bank podczas oceny zdolności kredytowej

Zwykły wpis

praca podyplomowa

Bank, oceniając zdolność kredytową potencjalnego kredytobiorcy, stosuje odmienne procedury w przypadku oceny zdolności kredytowej przedsiębiorstw oraz w przypadku oceny wniosków o kredyty konsumpcyjne dla osoby fizyczne.

Podczas oceny przedsiębiorstw, najważniejszym kryterium decyzyjnym jest kompleksowa analiza dokumentów finansowych firmy – przede wszystkim bilansu, rachunku zysków i strat oraz deklaracji podatkowych[1]. W szczególności analizowane są wskaźniki rentowności, płynności finansowej, rotacji należności, zobowiązań i zapasów, a także zmiany tych wskaźników na przestrzeni ostatnich dwóch lat – w celu ułatwienia odpowiedzi na pytanie, czy analizowana firma będzie w stanie spłacić wnioskowaną kwotę kredytu wraz z odsetkami w ustalonych terminach. Czyli: czy posiada zdolność kredytową do zaciągnięcia określonej kwoty w danym banku. Niektóre banki żądają od przedsiębiorców tzw. projekcji finansowych, czyli oszacowania przyszłych przychodów, kosztów oraz poszczególnych pozycji bilansu i rachunku zysków i strat. Szczęśliwie dla przedsiębiorców nie jest to jednak regułą.

Zdolność kredytowa firmy jest w dużej mierze uwarunkowana „historycznie”, gdyż opiera się głównie na analizie ostatnich dwóch lat działalności firmy. Oceniana jest przede wszystkim możliwość spłaty kredytu ze strumieni pieniężnych, jakie generowane są w firmie. Zastosowanie praktyczne znajduje następujący wzór[2]:

zysk brutto + AM + odsetki + LO + WJ – dywidenda

DSCR =

rata kapitałowa + odsetki

gdzie:

DSCR – Debt Service Cover Ratio (czyt.: det serwis kower rejszio), czyli wskaźnik pokrycia obsługi długu,

AM – amortyzacja, odsetki – w liczniku: zapłacone od dotychczas posiadanych kredytów, w mianowniku: naliczone do zapłacenia od planowanego salda zadłużenia (nowego kredytu),

LO – płatności z tytułu leasingu operacyjnego,

WJ – wydatki jednorazowe, oszczędności kosztów itp.,

rata kapitałowa – wielkość spłaty raty kapitałowej kredytu, który planowany jest do udzielenia.

Zarówno mianownik, jak i licznik, dzielone są przez 12 miesięcy. Wartość licznika pokazuje przybliżoną wielkość strumieni pieniężnych, jakie są średniomiesięcznie generowane w firmie. Wartość mianownika obrazuje z kolei miesięczne obciążenie, jakie związane będzie ze spłatą zobowiązań wobec banku. Zakłada się, że bieżące strumienie pieniężne generowane w firmie powinny pokrywać minimum 120 % obciążeń związanych ze spłatą rat i odsetek. W praktyce jednak, wskaźnik ten powinien wynosić ok. 170 %, aby finansowanie mogło być uznane za bezpieczne[3] choć oczywiście uzależnione to jest jeszcze od szeregu innych czynników.

Jednym z nich jest kwestia zabezpieczenia kredytu. W przypadku płynnego zabezpieczenia, np. w postaci lokaty terminowej założonej w banku kredytującym, zdolność kredytowa przedsiębiorcy nie pozostawia wątpliwości. Dokonuje się wtedy uproszczonej analizy finansowej kredytobiorcy i podpisuje umowę przelewu środków na zabezpieczenie. Oczywistym jest jednak, że najbardziej typową jest sytuacja odwrotna. Najczęściej przedsiębiorca nie posiada środków własnych i właśnie dlatego występuje o kredyt (powody występowania o kredyt zabezpieczony lokatą zostały w tej pracy pominięte). Prezentowane przez przedsiębiorcę wyniki finansowe, wobec zaostrzonych procedur bankowych, z reguły rodzą szereg pytań ze strony banku. Im bardziej są one wątpliwe bądź niejasne (np. znaczące spadki i wzrosty obrotów w kolejnych latach), tym silniejszego zabezpieczenia wymaga bank.

Prezentowane zabezpieczenie spłaty kredytu, w zależności od banku, z różną siłą może wpływać na zdolność kredytową przedsiębiorcy. Stosowane są dwa podstawowe podejścia. Zgodnie z pierwszym z nich, odpowiednie zabezpieczenie, np. w postaci wartej kilka milionów złotych ziemi, pozwala na udzielenie kredytu niezależnie od wątpliwości, jakie nasuwają się podczas analizy wyników finansowych. W sytuacji braku terminowej obsługi zadłużenia, wszczynana jest po prostu procedura windykacyjna. Zgodnie z drugim podejściem, najistotniejsza jest możliwość spłaty zadłużenia z bieżących wpływów. Jeżeli wyniki, opisujące kondycję ekonomiczną przedsiębiorstwa, rodzą wątpliwości co do terminowości obsługi zadłużenia, kredyt nie jest udzielany. I to niezależnie od rodzaju prezentowanego zabezpieczenia – za wyjątkiem depozytów terminowych, poręczeń i gwarancji udzielonych przez wiarygodne finansowo podmioty oraz bezpiecznych papierów wartościowych (obligacji)[4].

Pierwsze podejście pozwala na kredytowanie inwestycji, które wygenerują środki na spłatę kredytu po tym, jak zostaną już ukończone. Zgodnie z drugim podejściem, kredytowane są podmioty, które są w stanie spłacić zobowiązania wobec banku niezależnie od tego, czy finansowany projekt zakończy się sukcesem. Najczęściej spotykane jest podejście mieszane[5], jednak sztywne zapisy w wewnętrznych instrukcjach kredytowych banków, mogą uniemożliwić finansowanie danego przedsięwzięcia – nawet w sytuacji, w której prawdopodobieństwo jego powodzenia graniczy z pewnością.

Nieco bardziej elastyczne podejście do kredytobiorcy wydaj ą się wykazywać banki spółdzielcze. Kluczowe kompetencje decyzyjne należą w nich bezpośrednio do obecnych na miejscu dyrektora i zarządu banku, a nie odległej centrali[6]. Marże stosowane przez te banki są nieco wyższe, niż w przypadku banków z większościowym udziałem kapitału zagranicznego, ale kluczowym jest w tym przypadku sam fakt pozyskania finansowania. Dla odpowiednio zyskownych inwestycji, których realizacja uzależniona jest od faktu udzielenia kredytu, kilkuprocentowe różnice w oprocentowaniu wydaj ą się już być sprawą wtórną.

Bardzo ważną i istotną kwestią, o której należy pamiętać ubiegając się o kredyt, jest wyważone podejście do kwestii optymalizacji zobowiązań podatkowych firmy. Powszechnie spotykane wydaje się być maksymalizowanie księgowych kosztów firmy, w celu wykazania niższych zysków – a wraz z tym niższego dochodu do opodatkowania. W przypadku starania się o kredyt, takie działania powodują istotny spadek zdolności kredytowej. Kredytowanie firmy o niskich zyskach, silnie inwestującej lub ponoszącej duże koszty własne, jest obarczone większym ryzykiem kredytowym[7]. Dla firmy oznacza to wyższy koszt kredytu, konieczność ustanowienia większych zabezpieczeń spłaty kredytu, a nawet decyzję odmowną. Tłumaczenie, że niskie wyniki finansowe wynikają z księgowej maksymalizacji kosztów, pomaga raczej w niewielkim stopniu.

Należy także pamiętać o tym, że niektóre składniki majątku firmy nie przedstawiają dla banku większej wartości – np. wartości niematerialne i prawne lub leki. W pierwszym przypadku, choćby nawet potencjalna wartość określonego patentu lub licencji była wysoka, to bank raczej unika handlu tego typu aktywami. Ich wartość jest zmienna i finalnie znana dopiero w momencie realizacji zysku. Z kolei jeśli chodzi o leki, to są one dla banku bezużyteczne, gdyż nie posiada on uprawnień, niezbędnych do obrotu lekami. Wyklucza to potencjalne przewłaszczenie takich zapasów na zabezpieczenie. Osobną kwestią jest także wartość tzw. współczynników korygujących, które są stosowane przez bank podczas wewnętrznej wyceny proponowanych zabezpieczeń. Np. posiadany przez przedsiębiorcę las może być korygowany współczynnikiem równym 0,2 (czyli 20 %), co oznacza, że wartość zabezpieczenia musiałaby być nieproporcjonalnie wysoka w stosunku do wnioskowanej kwoty kredytu[8]. Jest to tym bardziej istotne, że na etapie rozpatrywania wniosku często wymagane jest sporządzenie wyceny danego zabezpieczenia. Koszty takiej wyceny obciążają potencjalnego kredytobiorcę. W niektórych bankach, w szczególności w przypadku wyższych kwot kredytów, możliwy jest zapis, że zabezpieczenie zostanie ustanowione po podpisaniu umowy kredytowej. Wycena rzeczoznawcy często pozwala jednak na zastosowanie przez bank wyższych współczynników korygujących, a stąd wpływa na poprawę zdolności kredytowej.

Czasami stosowana jest również punktowa ocena zdolności kredytowej. Polega ona na tym, że w każdej z określonych kategorii, które są poddawane ocenie, możliwa jest do uzyskania pewna liczba punktów, a suma punków uzyskanych przez wnioskodawcę kwalifikuje go określonej grupy ryzyka. Fakt przynależności do określonej grupy ryzyka decyduje o możliwości udzielenia kredytu oraz – w przypadku decyzji pozytywnej – związanych z nim warunkach cenowych. W Załączniku nr 2 opisany został schemat oceny zdolności kredytowej za pomocą metody punktowej (tzw. credit scoring, czyt.: kredit skoring), stosowany przez jeden z działających w Polsce banków[9].

Metody stosowane w przypadku oceny zdolności kredytowej osób fizycznych, ze względów oczywistych, różnią się od metod oceny zdolności kredytowej przedsiębiorstw. Jedna z takich metod, stosowana przez jeden z działających w Polsce banków[10], zaprezentowana jest w Załączniku nr 3.

[1]    Bankowość…, op. cit. , s. 636.

[2]      Wykład prof. M. Wiatra, Ocena projektów inwestycyjnych, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, 04.11.2004 r.

[3]    Ibidem.

[4]    M. Molo, M. Bielówka, Przegląd…, op. cit., s. 44.

[5]    Wykład prof. M. Zalewskiej, Bankowość, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, 26.03.2003 r.,

[6]    Ibidem.

[7]      Wykład prof. M. Wiatra, Ocena projektów inwestycyjnych, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, 04.11.2004 r.

[8]      Wykład prof. J. Grzywacza, Współpraca przedsiębiorstwa z bankiem, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, 01.04.2003 r.

[9]     Wykład prof. I. Lichniak, Analiza ekonomiczno – finansowa przedsiębiorstw, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, 23.04.2003 r.,

[10]   Ibidem.

Kredyt jako źródło finansowania małych i średnich przedsiębiorstw w Polsce

Zwykły wpis

wstęp pracy podyplomowej

Małe i średnie przedsiębiorstwa, a zgodnie z nową klasyfikacją mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa (MŚP), to jeden z wiodących sektorów gospodarki, w dużym stopniu wpływający na wzrost gospodarczy oraz poziom zatrudnienia. Przedsiębiorstwa te stanowią 99,86 % wszystkich przedsiębiorstw w kraju[1].

Jedną z podstawowych barier na drodze rozwoju i umacniania pozycji rynkowej przedsiębiorstw z sektora MŚP są ograniczenia kapitałowe. Największe problemy z dostępem do zewnętrznego finansowania mają osoby rozpoczynające działalność gospodarczą oraz firmy mikro. Nie posiadają one najczęściej historii kredytowej ani majątku wystarczającego do zabezpieczenia kredytu, a wraz z tym zdolności kredytowej. Niedobór środków finansowych uniemożliwia z kolei inwestycje, które są niezbędne dla poprawy konkurencyjności danego przedsiębiorstwa i związanego z tym wzrostu obrotów. Stanowi to jedną z przyczyn bardzo wysokiego poziomu odsetka firm, które bankrutują w pierwszym roku swojej działalności – w Polsce wynosi on ok. 35 – 40 %[2].

Celem pracy jest identyfikacja oraz ocena źródeł finansowania możliwych do pozyskania przez firmy mikro, małe i średnie, a także wskazanie najbardziej efektywnych metod pozyskiwania kapitału przez te przedsiębiorstwa.

Udowodniono tezę, że pomimo utrudnionego dostępu mikro, małych i średnich przedsiębiorstw do źródeł finansowania, istnieją realne możliwości pozyskania kapitału przez te przedsiębiorstwa.

W rozdziale pierwszym opisane zostały ogólne warunki funkcjonowania małej przedsiębiorczości w Polsce. Przedstawiono w nim rolę przedsiębiorstw z sektora MŚP w kreowaniu wzrostu gospodarczego w Polsce, a także syntetyczną charakterystykę źródeł finansowania tych przedsiębiorstw.

Rozdział drugi poświęcony został finansowaniu działalności z kapitałów własnych. Obok najczęściej spotykanych jego form, w postaci finansowania z zatrzymanego zysku, dopłat wspólników oraz odpisów amortyzacyjnych, poruszona została m.in. kwestia wsparcia ze strony funduszy wysokiego ryzyka (venture capital) oraz aniołów biznesu, którzy wydają się być na rynku polskim zjawiskiem nowym.

W rozdziale trzecim przeprowadzono analizę szeroko pojętej oferty kredytowej. Uwzględnione w niej zostały zarówno kredyty bankowe, jak i fundusze poręczeń kredytowych oraz formy sprzedaży ratalnej lub z odroczoną płatnością, które w języku potocznym nazywane są często kredytami[3].

Rozdział czwarty zawiera opis pozostałych rodzajów finansowania działalności za pomocą kapitałów obcych, w tym popularny leasing oraz franczyzę (franchising). Coraz większego znaczenia nabierają również, omówione w tym rozdziale, dotacje i subwencje. Istotne znaczenie wydają się mieć w szczególności dotacje, które wiążą się z uzyskaniem przez Polskę dostępu do funduszy strukturalnych Unii Europejskiej.

Przedmiotem badań są możliwości finansowania działalności prowadzonej na terenie kraju, stąd źródła finansowania eksportu, takie jak np. dofinansowania udziału w zagranicznych targach oferowane przez Ministerstwo Gospodarki i Pracy, ubezpieczenia Korporacji Ubezpieczeń Kredytów Eksportowych S.A., czy też fortfaiting, nie zostały w niniejszej pracy poddane analizie.

Literatura, na podstawie której napisano pracę, obejmuje zarówno pozycje książkowe, w tym Raport o stanie małych i średnich przedsiębiorstw w Polsce w latach 2002 – 2003, jak i artykuły opublikowane w gazetach. Podczas pisania pracy wykorzystano także informacje, przekazane przez profesorów Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie w trakcie wykładów, oraz informacje zamieszczone w Internecie.

[1] Raport o stanie sektora małych i średnich przedsiębiorstw w Polsce w latach 2002 – 2003, praca zbiorowa pod red. A. Tokaj – Krzewskiej i A. Żołnierskiego, Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości, Warszawa 2004, s. 28.

[2] Ibidem, s. 31.

[3] Zgodnie z art. 5 ustawy Prawo bankowe kredyty mogą być udzielane tylko przez banki. Szerzej zostanie to opisane w dalszej części pracy.

Struktura organizacyjna i charakterystyka zasobów wewnętrznych banku BGŻ S.A. Oddział Kielce

Zwykły wpis

Struktura organizacyjna banku przedstawia układ jego jednostek i komórek organizacyjnych oraz służy temu, aby bank funkcjonował w sposób maksymalnie efektywny.[1]

W BGŻ S.A. występuje trzy-stopniowa struktura organizacyjna:

I szczebel – Centrala Banku

II szczebel – oddziały terenowe

III szczebel – placówki operacyjne.

Do zadań Centrali banku należy: tworzenie strategii działania, realizacja przedsięwzięć wynikających z pełnionych przez bank funkcji banku krajowego, prowadzenie działań i analiz marketingowych, prowadzenie rozliczeń bankowych, określenie zasad prowadzenia rachunków bankowych, opracowywanie projektów i zarządzeń wewnętrznych, kształtowanie sieci banku oraz koordynacja działań jednostek podległych.[2]

Funkcje oddziałów terenowych pełnią oddziały wojewódzkie, a w większych województwach także, tworzone dodatkowo, oddziały operacyjne. Do obowiązków oddziałów należy: prowadzenie rachunków bankowych, udzielanie kredytów, prowadzenie rozliczeń pieniężnych, a także udzielanie wszechstronnej pomocy zrzeszonym bankom spółdzielczym.

Placówki operacyjne BGŻ S.A. to: Biuro Maklerskie, Centralny Ośrodek Doskonalenia Kadr i ogólnokrajowe ośrodki szkoleniowo-wypoczynkowe.

Biuro Maklerskie wykonuje zadania w zakresie świadczenia usług maklerskich, zawodowego doradztwa w zakresie obrotu papierami wartościowymi oraz zarządzania cudzym pakietem papierów wartościowych.

Do zadań Centralnego Ośrodka Doskonalenia Kadr należy organizowanie i prowadzenie szkolenia, dokształcania i doskonalenia kwalifikacji kadr oraz współpraca z instytucjami finansowymi.

Ogólnokrajowe ośrodki szkoleniowo-wypoczynkowe świadczą usługi w zakresie wypoczynku i rekreacji w skali kraju dla pracowników Banku i członków ich rodzin. Mogą również świadczyć odpłatne usługi na rzecz innych podmiotów gospodarczych.

Na koniec 2001 roku w sieci BGŻ S.A. funkcjonowało 335 placówek tj.:

  • 95 oddziałów,
  • 59 filii,
  • 169 bankowych punktów obsługi,
  • 12 placówek Integrum.

W 2001 roku sieć placówek banku powiększyła się o 34 placówki, tj. o 2 filie, 20 bankowych punktów obsługi i 12 placówek Integrum.[3]

Rysunek 6. Sieć placówek Banku Gospodarki Żywnościowej S.A.

Źródło: oferta usług BGŻ S.A.

BGŻ S.A. Oddział Kielce organizuje i prowadzi sprzedaż produktów i usług bankowych oraz podejmuje działania dla pozyskania nowych klientów.

BGŻ S.A. Oddział Kielce dysponuje następującymi zasobami rzeczowymi:

  • Nieruchomości o wartości 400.000 zł, w tym: grunty własne, budynki i budowle;
  • Urządzeniami technicznymi i maszynami o wartości 194.984 zł;
  • Środkami transportu, których wartość wyceniono na 46.502 zł;
  • Ruchomości i wyposażenie o łącznej wartości 49.146 zł.

Wynik działalności gospodarczej, strukturę bilansu, zmiany w ciągu trzech ostatnich lat w bilansie i rachunku zysków i strat charakteryzują załączniki 2, 3 i 4.

Bank utrzymuje bieżącą płynność finansową regulując swoje zobowiązania terminowo. Przyrost depozytów pozwala na utrzymanie płynności płatniczej oraz na zwiększenie portfela kredytowego.

Oddział BGŻ S.A. w Kielcach ogółem zatrudnia 173 osoby.

Oddziałem kieruje dyrektor i odpowiada on za przestrzeganie przez komórki organizacyjne Oddziału zaleceń i wytycznych dyrektorów podstawowych komórek organizacyjnych centrali.

[1] G. Rytelewska, „Marketing…”, op.cit s. 297.

[2] Regulamin organizacyjny Banku Gospodarki Żywnościowej S.A.

[3] Raport roczny BGŻ S.A.

Kredyty preferencyjne

Zwykły wpis

praca podyplomowa o finansowaniu przedsiębiorstw

Mianem kredytów preferencyjnych określane są kredyty, których koszt jest niższy od rynkowego kosztu analogicznych kredytów – zazwyczaj dzięki dopłatom określonych instytucji. Najczęściej są to nieodnawialne kredyty inwestycyjne, udzielone na finansowanie przedsięwzięć, które są korzystne ze społecznego punktu widzenia. Są one dofinansowywane przez Skarb Państwa.

Przykładem może być „kredyt na realizację przedsięwzięć inwestycyjnych tworzących nowe stałe miejsca pracy w działalnościach pozarolnicznych, gwarantujących zatrudnienie ludności wiejskiej”. Szczegółowe informacje na ten temat znajdują się na stronie internetowej PKO Banku Polskiego S.A.[1]. Do najważniejszych należą:

  • kredyt ten może zostać udzielony na realizację przedsięwzięć gwarantujących powstanie nowych stałych miejsc pracy dla ludności wiejskiej w działalnościach pozarolniczych, w gminach i miastach do 20 tys. mieszkańców,
  • istnieje możliwość udzielenia kredytu podmiotom dopiero rozpoczynającym działalność gospodarczą,
  • kwota kredytu nie może przekroczyć 25 tys. zł na jedno nowe miejsce pracy, a w przypadku przedsięwzięć realizowanych na obszarach o zagrożonych szczególnie wysokim poziomem bezrobocia strukturalnego – 35 tys. zł,
  • minimalny wkład własny kredytobiorcy wymagany jest na poziomie 20 % wartości realizowanej inwestycji,
  • kredytobiorca spłaca połowę całkowitych kosztów oprocentowania kredytu, nie mniej jednak niż 3 %, a pozostała część spłacana jest przez Agencję Rozwoju i Modernizacji Rolnictwa,
  • kredyt może zostać udzielony maksymalnie na 6 lat, a w przypadku regionów zagrożonych wysokim bezrobociem strukturalnym na 8 lat, możliwa jest także karencja w spłacie rat kapitału i odsetek.

Innym przykładem kredytu preferencyjnego jest kredyt termomodernizacyjny udzielany przez Bank Gospodarstwa Krajowego S.A. Szczegółowe informacje o tym kredycie znajdują się na stronie internetowej banku[2]. Przeznaczony jest on m.in. na przedsięwzięcia, których celem jest:

  • ulepszenie, w wyniku którego następuje zmniejszenie:
  • rocznego zapotrzebowania na energię dostarczaną do budynków mieszkalnych:
  • w budynkach, w których modernizuje się jedynie system grzewczy – o co najmniej 10% ,
  • w budynkach, w których w latach 1985 – 2001 przeprowadzono modernizację systemu grzewczego – o co najmniej 15%,
  • w pozostałych budynkach – o co najmniej 25%,
  • co najmniej o 25% rocznych strat energii pierwotnej w lokalnym źródle ciepła, tj. kotłowni lub węźle cieplnym, z których nośnik ciepła jest dostarczany bezpośrednio do instalacji ogrzewania i ciepłej wody w budynku,
  • wykonanie przyłączy technicznych do scentralizowanego źródła ciepła, w związku z likwidacj ą lokalnego źródła ciepła, w celu zmniejszenia kosztów zakupu ciepła dostarczanego do budynków – co najmniej o 20% w stosunku rocznym,
  • zamianę konwencjonalnych źródeł energii na źródła niekonwencjonalne.

W przypadku realizacji celu przedsięwzięcia termomodernizacyjnego (co musi zostać stwierdzone tzw. audytem energetycznym dokonanym przez bank), BGK spłaca za kredytobiorcę 25 % kwoty kredytu. Na stronie internetowej BGK znajduje się lista banków, które podpisały z nim umowę o współpracy w zakresie udzielania kredytów termomodernizacyjnych. Kredyt ten nie jest co prawda przeznaczony na modernizację budynków, w których prowadzona jest działalność gospodarcza, ale – jak już wcześniej wspomniano – np. w przypadku przedsiębiorcy prowadzącego jednoosobową działalność gospodarczą i zmuszonego ponieść koszty związane z remontem domu, wydaje się on być jednym ze sposobów na finansowanie działalności gospodarczej – poprzez zmniejszenie wydatków.

[1]    Informacje ze strony internetowej PKO Banku Polskiego S.A.

[2]   Informacje ze strony internetowej Banku Gospodarstwa Krajowego S.A.

Koncepcja marketingowego działania Banku BGŻ S.A. Oddział w Kielcach

Zwykły wpis

początek rozdziału praktycznego pracy dyplomowej

Zestawienie dwóch podstawowych terminów „marketing i bank” jeszcze tak niedawno budziło jeszcze sporo emocji wynikały one z tego, że polski rynek bankowy dopiero powstał, banki zaś przeobrażały się z instytucji finansowych w podmioty rynkowe, tworzone z początkiem lat dziewięćdziesiątych stanowisko marketingowe, głównie w skoncentralizowanych polskich bankach, w kolejnych latach rozrosły się w komórki, działy i departamenty marketingu, które obecnie zajmują się zarówno w dużych bankach ogólnokrajowych jak i mniejszych bankach regionalnych.

Orientacja działania banku konkretyzuje się na szczeblu placówek operacyjnych, gdzie ma miejsce rzeczywisty, bezpośredni kontakt  banku z klientem. Funkcjonowanie oddziałów na rynku regionalnym odzwierciedla bowiem faktyczne dostosowanie oferty usług bankowych do potrzeb różnorodnych grup klientów, stopień wykorzystania efektywnych technik oddziaływania na klientów i umiejętność budowania pozytywnego wizerunku banku  w obszarze jego działania.

Wzór obliczenia rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania kredytu

Zwykły wpis

praca podyplomowa

Rzeczywistą roczną stopę oprocentowania, wyrażoną w postaci rocznej stopy procentowej kwoty udzielonego kredytu, kredytodawca oblicza zgodnie z następującym wzorem matematycznym:

Poszczególne litery i symbole użyte we wzorze oznaczają:

K – numer kolejnej wypłaty raty kredytu;

K’ – numer kolejnej spłaty kredytu lub kosztów;

AK – kwotę wypłaty raty kredytu „K”;  A’K’ – kwotę spłaty kredytu lub kosztów „K’ „;

– sumę; m – numer ostatniej wypłaty raty kredytu; m’ – numer ostatniej spłaty kredytu lub kosztów;

tK – okres, wyrażony w latach lub ułamkach lat, między pierwszą wypłatą i kolejnymi wypłatami, począwszy od 2 do wypłaty „m”;

tK’ – okres, wyrażony w latach lub ułamkach lat, między pierwszą wypłatą kredytu i kolejnymi spłatami kredytu lub kosztów, począwszy od 1 do spłaty „m’ „; i – rzeczywistą roczną stopę oprocentowania.

W celu obliczenia rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania przyjmuje się następujące założenia:

  • kwoty wypłacane i spłacane przez strony umowy o kredyt konsumencki nie muszą być równe ani nie muszą być płacone w równych odstępach czasu,
  • datą początkową będzie data pierwszej wypłaty raty kredytu,
  • odstępy czasu między datami używanymi w obliczeniach wyrażone będą w latach lub w ułamkach roku, przy czym rok liczy 365 dni, a w przypadku lat przestępnych 366 dni,
  • wynik obliczeń podaje się z dokładnością do co najmniej jednego miejsca po przecinku, przy czym jeżeli cyfra występująca po wybranym przez obliczającego miejscu po przecinku jest mniejsza niż 5, cyfrę tę pomija się, gdy zaś jest większa albo równa 5, cyfrę poprzedzającą zwiększa się o 1.
  1. W celu obliczenia rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania uwzględnia się należności w wysokości z dnia zawarcia umowy.
  2. Obliczanie rocznej stopy procentowej na podstawie kalendarza (1 rok = 365 dni lub 366 dni w przypadku lat przestępnych).

Przykłady obliczeń:

  • Kwota pożyczki: S = 1.000 euro w dniu 1 stycznia 1994 r.; spłata jednorazowa w wysokości 1.200 euro dokonana w dniu 1 lipca 1995 r., tzn. w 1 1/2 roku lub 546 dni (365 + 181) od dnia pożyczki; równanie przybiera postać:

lub

M6

(1+/)365 = 1,2

1 + i = 1,1296204 i = 0,1296204

powyższą liczbę zaokrągla się do 13% (lub do 12,96% w przypadku dokładności do dwóch miejsc po przecinku).

  • Kwota pożyczki wynosi S = 1.000 euro w dniu 1 stycznia 1994 r., lecz pożyczkodawca zatrzymuje 50 euro na koszty administracyjne, a więc kwota pożyczki wynosi w rzeczywistości 950 euro; spłata w wysokości 1.200 euro, jak w przykładzie pierwszym, dokonana zostaje w dniu 1 lipca 1995 r.; równanie przybiera postać:
1200
0+0
546

365

lub

(1 + /)J65– 1,263157

1 + i = 1,169026 i = 0,169026

powyższą liczbę zaokrągla się do 16,9%.

  • Kwota pożyczki wynosi 1.000 euro w dniu 1 stycznia 1994 r.; spłata w dwóch równych ratach po 600 euro każda, płatnych po roku i po dwóch latach od dnia wypłaty pożyczki; równanie przybiera postać:

łAńrt 600 600 600 600 1000 =———– +———– — =       +

(1+0 (l+if65 (1+0 (1+0

rozwiązanie algebraiczne daje i = 0,1306623, co zaokrągla się do 13% (lub 13,07% w przypadku dokładności do dwóch miejsc po przecinku).

  • Kwota pożyczki wynosi 1.000 euro w dniu 1 stycznia 1994 r., zaś raty spłacone przez pożyczkobiorcę wynoszą:
równanie przybiera postać:

po 3 miesiącach (0,25 roku lub 90 dni) – 272 euro po 6 miesiącach (0,5 roku lub 181 dni) – 272 euro po 12 miesiącach (1 rok lub 365 dni) – 544 euro ogółem              1.088 euro

równanie pozwala na obliczenie „i” drogą kolejnych przybliżeń;

wynik wynosi i = 0,13226, co zaokrągla się do 13,2% (lub 13,23% w przypadku dokładności do dwóch miejsc po przecinku).